دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

بررسی رابطه پدیده تماشاگری، قدرت شواهد و مسئولیت ادراک‌شده با احتمال گزارشگری تقلب

نویسندگان
1 دانشیارگروه حسابداری دانشگاه علامه طباطبایی (نویسنده مسئول)
2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد حسابداری دانشگاه علامه طباطبایی. akbarian931@atu.ac.ir
چکیده
همواره در زیر پوست شرکت‏ها تقلب‏هایی رخ می‏دهد و افرادی که در آن سطح سازمانی زندگی می‏کنند، به احتمال زیاد از وقوع آن مطلع می‏باشند؛ خواه شواهد ضعیفی داشته باشند، خواه قوی. اگر افراد مطلع، در مورد وقوع تقلب هشدار می ‏دادند، می‏ توانستند از تحمیل زیان هنگفت بر شرکت و جامعه ممانعت کنند. چرایی عدم واکنش این افراد، هدف انجام این پژوهش می ‏باشد. جامعه این پژوهش شامل دانشجویان ورودی 1393 مقطع ارشد (دانشگاه های تهران، علامه طباطبایی و تربیت مدرس)، حسابداران و حسابرسان می ‏باشد که با 126 پرسشنامه جمع‏ آوری شده در سال 1395 آزمون‏ها انجام گردید. شرکت‏ کنندگان، پس از مطالعه سناریو، به سوالات مورد نظر پاسخ داده و فرضیه‏ ها با استفاده از تحلیل مسیر، مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که قدرت شواهد ناشی از وقوع تقلب و میزان مسئولیت ادراک ‏شده، دارای اثر مثبت معناداری بر احتمال گزارشگری می ‏باشند. افراد، در زمان وجود شواهد قوی از تقلب، نسبت به گزارش آن، احساس مسئولیت بیش‏تری می ‏کنند و به احتمال زیاد آن را در صورت ناشناس ماندن گزارش می‏ کنند. نتایج این پژوهش، می‏ تواند به درک‏مان از محیط شرکت و سرعت بخشیدن در شناسایی و جلوگیری از وقوع تقلب کمک نماید.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Examination of the relationship of Bystander Effect, Evidence Strength and Perceived Responsibility with Reporting Fraud

نویسندگان English

ghasem Blue 1
Reza Akbarian Shurkaei 2
1 Associate Professor of accounting department, Allameh Tabataba’i University (Corresponding author)
2 Master of accounting, graduated from Allameh Tabataba’i University. (akbarian931@atu.ac.ir)
چکیده English

Usually, fraud occurs under the skin of firms and who live on that organizational level, most probably are aware of the occurrence of that, whether evidence is weak or not. If aware people whistle-blow the occurrence of fraud, the imposition of extreme loss on a firm and society, could be prevented. The purpose of this research is to investigate why this kind of people are inactive. The population of this research consisted of master students entering 2014 (included students from Tehran, Allameh Tabataba'I, and Tarbiat Modares universities), accountants, and auditors, and during the 2016 year, have been collected 126 questionnaires for examining the hypothesis. Participants who read the scenario answered questions, and then have been examined hypothesis by path analysis. The results show that evidence strength and perceived responsibility have a positive significant effect on the likelihood of reporting. When there is strong evidence, people feel more responsible and more probably will report fraud anonymously. The result of this research can help us to improve our understanding of workplace, to promote fraud identification, and to prevent its occurrence.

کلیدواژه‌ها English

Whistleblowing
Fraud
Bystander Effect
Evidence Strength
Perceived Responsibility
امانی، علی؛ دوانی، غلامحسین. (1389)، فساد، تقلب، پول‏شویی و وظیفه‏ی حسابرسان، حسابدار رسمی، دوره جدید، 12، صص 56-71
بختیاری، مریم. (1392)، کشف و پیشگیری تقلب، اولین کنفرانس ملی جایگاه مدیریت و حسابداری در دنیای نوین کسب و کار، اقتصاد و فرهنگ
پهلوان شریف، سعید؛ مهدویان، وحید. (1394)، مدل‏سازی معادلات ساختاری با Amos (چاپ 1)، تهران: بیشه
سجادی، سیدحسین؛ کاظمی، توحید (1395)، الگوی جامع گزارشگری مالی متقلبانه در ایران به روش نظریه‏پردازی زمینه بنیان، پژوهش‏های تجربی حسابداری، 6، 21، صص 185–204
سرمد، زهره؛ بازرگان هرندی، عباس؛ حجازی، الهه. (1384)، روش‏های تحقیق در علوم رفتاری (چاپ 11)، تهران: آگه
عرب‏مازار، علی اکبر؛ صمدی لرگانی، محمود؛ ایمنی، محسن. (1393)، الماس تقلب و مسئولیت مدیران و حسابرسان در قبال پیشگیری از تقلب، مطالعات حسابداری و حسابرسی، 12، صص 2-16
مرادی؛ مهدی، سلیمانی مارشک؛ مجتبی. (1390)، روانشناسی و جامعه شناسی تقلب. دانش حسابرسی، دوره جدید، سال یازدهم، شماره 4
مشایخی، بیتا. (1390)، روانشناسی تقلب. حسابدار, 236, صص 70–73.
نمازی، محمد؛ ابراهیمی، فهیمه. (1395)، مدل‏بندی و تعیین اولویت عوامل مؤثر بر قصد گزارش تقلب‏های مالی توسط حسابداران، پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی، 12، 49، صص 1–28
وکیلی فرد، حمید رضا؛ جبارزاده کنگرلوئی، سعید؛ پور رضا سلطان احمدی، اکبر. (1388)، بررسی ویژگی‏های تقلب در صورت‏های مالی. حسابدار، 10، صص 36–41
دوره 2، شماره 3
شهریور 1396
صفحه 1-32

  • تاریخ دریافت 03 اردیبهشت 1396
  • تاریخ پذیرش 12 تیر 1396
  • تاریخ انتشار 31 شهریور 1396