:: دوره 4، شماره 8 - ( 12-1398 ) ::
جلد 4 شماره 8 صفحات 369-339 برگشت به فهرست نسخه ها
مقایسه مدل‌های مثلث، دیاموند و پنتاگون تقلب در ارزیابی ریسک تقلب
دکتر مسعود طاهری*
دکتری حسابداری، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اصفهان (نویسنده مسئول) ، masoudtaheri99@yahoo.com
چکیده:   (6390 مشاهده)
ارزیابی ریسک تقلب یکی از مهمترین فرآیندهایی است که حسابرسان در رسیدگی­های خود انجام می ­دهند. از این رو آن­ها باید سعی کنند در انجام این فرآیند از مدل­های مناسب استفاده نمایند. در این راستا، این پژوهش به مقایسه مدل­های مثلث، دیاموند و پنتاگون تقلب در ارزیابی ریسک تقلب می­پردازد. مدل مثلث تقلب سه بعد فشار/انگیزه، فرصت و توجیه سازی را به عنوان ابعاد تقلب معرفی می­کند. این در حالی است که مدل دیاموند تقلب، علاوه بر سه بعد مذکور، بعد توانایی را نیز در ارزیابی ریسک تقلب در نظر می­گیرد. همچنین مدل پنتاگون تقلب، علاوه بر چهار بعد بیان شده، بعد غرور را به عنوان یکی از ابعاد تقلب معرفی می­کند. به منظور مقایسه این مدل­ها، از افته استفاده شده است. از آزمون­های تحلیل واریانس، توکی و شفه برای آزمون فرضیه ­های پژوهش استفاده گردیده است. جامعه آماری پژوهش، حسابداران رسمی شاغل در سازمان حسابرسی و موسسات حسابرسی در سال 1397 می­ باشد که در مجموع 1462 نفر بوده­اند. برای محاسبه تعداد نمونه از فرمول کوکران استفاده گردید. همچنین، با توجه به جامعه آماری، از روش نمونه­ گیری طبقه­ ای استفاده گردید. نمونه آماری پژوهش شامل 252 نفر بوده است. نتایج نشان می­ دهد که تفاوت ارزیابی ریسک تقلب بین مدل­های دیاموند و مثلث تقلب، پنتاگون و مثلث تقلب، و همچنین پنتاگون و دیاموند تقلب معنادار است. از آنجایی که پژوهش حاضر با توجه به محیط ایران انجام شده است، می ­توان گفت استفاده از مدل پنتاگون تقلب می­تواند منجر به ارزیابی مناسب­تری از ریسک تقلب شود. لذا پیشنهاد می­شود حسابرسان در رسیدگی­های خود، فرآیند ارزیابی ریسک تقلب را با توجه به مدل پنتاگون تقلب انجام دهند
واژه‌های کلیدی: ارزیابی ریسک تقلب، مدل پنتاگون تقلب، مدل دیاموند تقلب، مدل مثلث تقلب
متن کامل [PDF 285 kb]   (850 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1398/5/12 | پذیرش: 1398/6/3 | انتشار: 1398/11/19
فهرست منابع
1. انصاری، عبدالمهدی و کمالی کرمانی، نرجس. (1391). بررسی عوامل موثر بر تصمیم حسابرسان جهت استفاده از ابزار کمکی تصمیم‌گیری‌ در ارزیابی ریسک تقلب مدیریت، تحقیقات حسابداری و حسابرسی، شماره 16، صص 62-79.
2. بنی مهد، بهمن و گل محمدی، آرش. (1396). بررسی رابطه میان جو اخلاقی و هشداردهی در مورد تقلب از طریق مدل گزارشگری اختیاری در حرفه حسابرسی ایران، دو فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، سال دوم، شماره سوم، صص 61-86.
3. خواجوی، شکراله و ابراهیمی، مهرداد. (1396). بررسی تأثیر متغیرهای حسابرسی بر احتمال وقوع تقلب در صورت‌های مالی: شواهدی از شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، دانش حسابرسی، شماره 68، صص 41-62.
4. دیانتی، زهرا. (1396). راهنمای تدوین برنامه درسی برای تعلیم و تربیت حسابداران متخصص در زمینه مباحث قضایی و تقلب. اولین همایش سراسری حسابداری دادگاهی و تقلب، همایش مشترک بین دانشگاه اصفهان و کانون کارشناسان رسمی دادگستری اصفهان.
5. دیانتی دیلمی، زهرا؛ سلطانی، اصغر و عمرانی، حامد. (1397). تدوین برنامه درسی کارشناسی ارشد رشته حسابداری قضایی (دادگاهی) و ضد تقلب. فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، ۳ (۵):۴۱-۱۰۰.
6. کمیته تدوین استانداردهای حسابرسی. (1394). استانداردهای حسابرسی، سایر خدمات اطمینان بخشی و خدمات مرتبط، انتشارات سازمان حسابرسی.
7. یزدانی فضل آبادی، فرشته. (1395). شناسایی و رتبه بندی عوامل موثر در تقلب صورت‌های مالی بر اساس مثلث تقلب با استفاده از روش AHP، پایان نامه دوره کارشناسی ارشد حسابداری، دانشگاه قم.



XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 4، شماره 8 - ( 12-1398 ) برگشت به فهرست نسخه ها