دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

تدوین مدل گزارشگری سرمایه فکری در شرکتهای دانش بنیان ایرانی

نویسندگان
1 دانشیار حسابداری دانشگاه تهران (نویسنده مسئول)،
2 دانشجوی دکتری حسابداری دانشگاه تهران hamid.kalhornia@gmail.com
چکیده
با توجه به حرکت اقتصاد کشور به سمت اقتصاد دانش بنیان و رشد و توسعه شرکتهای دانش بنیان اهمیت گزارشگری دارایی های فکری این شرکتها بیش از پیش نمایان گردیده است. پژوهش حاضر به موضوع ارائه مدلی مناسب برای گزارشگری سرمایه فکری در شرکتهای دانش بنیان می پردازد. در این پژوهش ابتدا به کمک مصاحبه و بر اساس تحلیل تم برآمده از مصاحبه با 19 نفر از متخصصان و صاحب نظران حوزه سرمایه فکری و شرکتهای دانش بنیان، مـدلی برای گزارشگری آثار سرمایه فکری در شرکتهای دانش بنیان در سال 1397 انجام شده است. همچنین پرسشنامه ای به منظور ارزیابی میزان مقبولیت مدل کیفی به دست آمـده برای 114 صاحب نظر دیگر ارسال گردید که 87 نفر به آن پاسخ دادند. پرسشنامه مذکور به لحاظ هر دو ویژگـی قابلیـت اعتمـاد و اعتبار قابل قبول بوده است. نتایج به دست آمده بیـانگر تأییـد تمـام اجـزای اصـلی مـدل کیفـی تدوین شده است. در این مدل گزارشگری سرمایه فکری با معیارهای کمی-کیفی (ترکیبی) و بر مبنای 23 معیار قابل سنجش به دست آمده از مصاحبه با خبرگان مناسب به نظر می رسد. همچنـین ارائه صورت سرمایه فکری در گزارش فعالیت هیأت مدیره به عنوان مکان مناسب گزارشگری سرمایه فکری مورد تایید قرار گرفت. از پیامدهای گزارشگری سرمایه فکری، استفاده به عنوان ورودی ارزشگذاری شرکتها و مقاصد تامین مالی، کاهش عدم تقارن اطلاعاتی و ابزار مدیریتی کاربردی مورد تائید قرار گرفت.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Designing Intellectual Capital Reporting Model in Iranian Knowledge Based Companies

نویسندگان English

Mohammad reza Nikbakht 1
Hamid Kalhornia 2
1 Associate Professor of Accounting, University of Tehran, Tehran, Iran(Corresponding Author).
2 PhD student of Accounting, University of Tehran, Tehran, Iran. Email: hamid.kalhornia@gmail.com .(hamid.kalhornia@gmail.com)
چکیده English

Given the movement of the country's economy towards knowledge-based economy and the growth and development of knowledge-based companies, the importance of the reporting of intellectual property of these companies has become more and more evident. The present research addresses the issue of providing an appropriate model for intellectual capital reporting in knowledge-based companies in 2018. In this research, by using an interview and based on the thematic analysis based on interviews with experts in the field of intellectual capital and knowledge-based companies, a model for reporting the effects of intellectual capital in knowledge based companies is proposed. The acceptability of the qualitative model was measured using a questionnaire. The questionnaire was acceptable in terms of both reliability and credibility. The results show that all the main components of the qualitative model have been approved. In this model, intellectual capital reporting was quantitatively qualitative (hybrid) and based on quantitative variables obtained from interviewing experts. Also, the Board of Directors' activity report was approved as the appropriate place for intellectual capital accounting reporting. Also, the implications of intellectual capital reporting, use as inputs for corporate valuation and financing purposes, reduction of information asymmetry, and functional management tools were confirmed.

کلیدواژه‌ها English

Intellectual capital
Financial reporting
Information Asymmetry
Knowledge Based Companies
Thematic analysis
انواری رستمی، علی اصغر؛ رستمی، محمدرضا. (1382)، ارزیابی مدل‌ها و روش‌های سنجش و ارزشگذاری سرمایه فکری شرکت‌ها، بررسی های حسابداری و حسابرسی، شماره 34، صص 75-51.
دیانتی دیلمی، زهرا؛ رمضانی، مریم. (1391)، تاثیر سرمایه فکری بر کیفیت اطلاعات مالی شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، فصلنامه دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، شماره 2، صص 50-37.
حافظ نیا، محمدرضا. (1385). مقدمه ای بر روش تحقیق در علوم انسانی. انتشارات سمت. چاپ دوازدهم.
حسنوی، رضا، اخوان، پیمان، رمضان، مجید و محمدرضا زاهدی (1392). بررسی ارتابط بین فرایندهای مدیریت دانش و سرمایه فکری در یک مرکز دانش بنیان، نشریه علمی پژوهشی مدیریت فردا، شماره 37، صص 224-200.
خیاطیان، محمدصادق؛ الیاسی، مهدی؛ طباطبائیان، حبیب الله. (1395)، الگوی پایداری شرکت‌های دانش بنیان در ایران، فصلنامه علمی پژوهشی سیاست علم و فناوری، شماره 2، صص 62-49.
طالبی، کامبیز؛ داوری، علی؛ دهقان، عامر. (1392)، شناسایی تاثیر سر مایه فکری بر تشخیص فرصت‌های کارآفرینانه در شرکت‌های دانش بنیان، فصلنامه علمی و پژوهشی مطالعات مدیریت، شماره 71، صص 48-19.
محمدآبادی, معصومه, نیاز اذری, کیومرث, جباری, نگین. (1397). نقش سرمایه فکری در ارتقای عملکرد شرکت‌های دانش بنیان با رویکرد آینده پژوهی: یک پژوهش کیفی. آینده پژوهی مدیریت، شماره 3 (پیاپی 114)، صص 116-94.
موسوی, سید عباس, حسینی, سید یعقوب, مصلح, عبدالمجید, بهرامی, پروانه. (1392). تأثیر سرمایه فکری بر عملکرد شرکتهای دانش بنیان. مطالعات مدیریت (بهبود و تحول). شماره 70، صص 75-47.
نیک بخت، محمدرضا و اسکندری، قربان. (1394)، بررسی رابطه بین سرمایه فکری، ارزش افزوده اقتصادی تعدیل شده و نقدشوندگی سهام، بررسی های حسابداری و حسابرسی، شماره 22، صص 541-560.
دوره 4، شماره 7
شهریور 1398
صفحه 271-307

  • تاریخ دریافت 10 آذر 1397
  • تاریخ پذیرش 10 بهمن 1397
  • تاریخ انتشار 24 شهریور 1398