دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

تاثیر معیارهای رفتار اخلاقی (محیط اخلاقی، تعهد حرفه‌ای، ارزش‌های اخلاقی و ایدئولوژی اخلاقی) بر عملکرد حسابرسان

نویسندگان
1 دانشجو دکتری حسابداری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (parviz.shayesteh@yahoo.com)
2 استاد گروه حسابداری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول)
3 دانشیارگروه حسابداری، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (ahm.yaghobnezhad@iauctb.ac.ir)
چکیده
چکیده

این مطالعه به بررسی تاثیر معیارهای رفتار اخلاقی شامل محیط اخلاقی(محیط ابزاری، محیط دلخواه، محیط مستقل، محیط ضوابط، محیط کارایی محور و محیط قانون و مقررات)، تعهد حرفه‌ای، ارزش‌های اخلاقی و ایدئولوژی اخلاقی(ایده‌آل گرایی و نسبی‌گرایی) بر عملکرد حسابرسان می‌پردازد. جامعه آماری این پژوهش متشکل از حسابرسان موسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی و حسابرسان مستقل رسمی می‌باشد. برای محاسبه تعداد نمونه از فرمول کوکران و برای نمونه گیری از روش نمونه در دسترس استفاده گردید. این مطالعه در سال 1399 انجام شده است. تعداد300 نفر از حسابرسان در پژوهش حاضر مشارکت داشته و به پرسشنامه‌های مورد استفاده در پژوهش پاسخ دادند. برای مدل‌سازی و آزمودن فرضیه‌ها از روش حداقل مربعات جزئی (PLS) استفاده شده است. نتایج نشان می‌دهد، تمام متغیرهای زیر مجموعه محیط اخلاقی (شامل محیط ابزاری، محیط دلخواه، محیط مستقل، محیط ضوابط، محیط کارایی محور و محیط قانون و مقررات) بر عملکرد حسابرس تاثیر مثبت و معناد‌اری دارد، اما از متغیرهای زیر مجموعه ایدوئولوژی اخلاقی، ایده‌آل گرایی بر عملکرد حسابرسان تاثیر مثبت و معنی‌دار داشته و نسبی‌گرایی بر عملکرد حسابرسان دارای تاثیر منفی و معنا‌دار است. همچنین نتایج نشان می‌دهد، متغیرهای اصلی پژوهش شامل محیط اخلاقی، تعهد حرفه‌ای، ارزش‌های اخلاقی و ایدئولوژی اخلاقی بر عملکرد شغلی حسابرسان تاثیر مثبت و معناد‌اری دارند. نتایج این پژوهش می‌تواند، به توسعه و بسط مبانی نظری در حوزه رفتار اخلاقی در حسابرسان و افزایش سطح آگاهی و توسعه اخلاقی آنها کمک کرده و درک رفتار حسابرسان را در مواجهه با تضاد اخلاقی افزایش دهد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Impact of Ethical standards including Ethical Environment, Professional Commitment, Ethical Values and Ethical Ideology on Performance of Auditors.

نویسندگان English

Parviz Shayesteh Shojaei 1
Zahra Poorzamani 2
Ahmad yaghobnezhad 3
1 PhD. Student of Accounting, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran(parviz.shayesteh@yahoo.com)
2 Professor of Accounting group, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran(Corresponding Author)
3 Associate Professor of Accounting group, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran(ahm.yaghobnezhad@iauctb.ac.ir)
چکیده English

Abstract

The present study was an attempt to investigate the effect of ethical standards including ethical environment (instrumental environment, favorite environment, independent environment, normative environment, efficiency-based environment and regulation-oriented environment), professional commitment, ethical values and ethical ideology (idealism and relativism) on performance of auditors. The population of this study consists of auditors of auditing firms affiliated with Iranian association of Certified Public Accountants and certified independent auditors. To calculate the number of samples and to take samples, coceran fornulation and the avilable sample methods have been respectively used. This study was conducted in 2020. 300 auditors participated in the present study and completed the questionnaires distributed among them. The partial least squares (PLS) method was used for modelling and hypothesis testing purposes. The results show that all the subsets of ethical environment (instrumental environment, favorite environment, independent environment, normative environment, efficiency-based environment and regulation-oriented environment) have a positive and significant correlation with auditor performance. As for the subsets of ethical ideology, idealism and relativism were found to have a significantly positive and a significantly negative correlation with the performance of auditors, respectively. The results also show that the main variables of the study (ethical environment, professional commitment, ethical values and ethical ideology) have a positive and significant effect on the occupational performance of auditors. Applying the results of this research can help to develop theoretical foundations in the field of the ethical behavior in auditors as well as to increase their level of awareness and ethical development. It also increases the understanding of auditorschr('39') behavior in the face of ethical conflicts.

کلیدواژه‌ها English

Ethical Behavior
Auditor Performance
professional commitment
Ethical Values
Ethical Ideology
باغومیان، رافیک و رجب‌دُری، حسین. (1399)، رابطه بین ایدئولوژی اخلاقی و استرس حسابداران رسمی. حسابداری مدیریت، 13(45)، صص187-199.
برادران حسن زاده، رسول؛ قنبری، یوسف؛ برنا، محمد رضا. (1397)، لزوم توسعه سنجه های مفاهیم اخلاقی در حسابداری و حسابرسی. چشم انداز حسابداری و مدیریت، 1(1)، صص1-13.
جامعه حسابداران رسمی. (1398)، گزارش سالانه شورای عالی جامعه حسابداران رسمی سال 1398.
خدامرادی، الهه و حاجیها، زهره. (1394)، نقش فرهنگ اخلاقی در عملکرد حسابرسان. فصلنامه اخلاق در علوم و فنّاوری، ۱۱(۳)، صص۱۲۵-۱۳۰.
خسروآبادی، طاهره و بنی مهد، بهمن. (1394)، پیش بینی بی اخلاقی و فساد مالی با توجه به اعتماد اجتماعی در حرفه حسابرسی. فصلنامه اخلاق در علوم و فنّاوری، ۱۰(۴)، صص۴۵-۵۳.
رمضان احمدی، محمد؛ آهنگری؛ عبدالمجید، صالحی نیا؛ محسن. (1398)، مدل‌سازی سازه‌های مؤثر بر اخلاق حرفه‌ای حسابرسی با بکارگیری مدل‌سازی ساختاری – تفسیری از دیدگاه خبرگان حرفه. فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، 4(۸)، صص۲۸۱-۳۱۷.
صالحی، تابنده. (1395)، رابطۀ اخلاق حرفه‌ای حسابرس و کیفیت حسابرسی. اخلاق در علوم و فنّاوری. ۱۱ (۳)، صص۷۷-۸۶
طباطبائی، سیدسجاد و لسانی، مهدی. (1395)، اعتباریابی آمادگی فرصت‌یابی حرفه ای مبتنی بر رویکرد حداقل مربعات جزئی. فصلنامه اندازه گیری تربیتی، 7(26)، ص199-224.
علوی، سید محمد. (1398)، عوامل و موانع کیفیت حسابرسی در ایران. فصلنامه حسابدار رسمی. 2(46)، صص28-39.
کلانتری، خلیل (۱۳۸۸)، مدل یابی معادله ساختاری در تحقیقات اجتماعی-اقتصادی. تهران: انتشارات فرهنگ صبا. چاپ اول.
مهدوی، دکتر غلامحسین و ابراهیمی، فهیمه. (1394)، تأثیر اخلاقیات بر تعهد سازمانی و حرفه‌ای حسابداران (مطالعه موردی: دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی). حسابداری سلامت، 4(2)، صص87-103.
نمازی، محمد و رجب‌دُری، حسین. (1397)، اخلاق حرفه‌ای حسابرسی در ایران: تحلیل محتوا. مطالعات تجربی حسابداری مالی، 15(59)، صص1-34.
دوره 5، شماره 10
اسفند 1399
صفحه 281-318

  • تاریخ دریافت 06 دی 1399
  • تاریخ پذیرش 04 بهمن 1399
  • تاریخ انتشار 04 فروردین 1400