دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

نقش میانجی‌گری رفتار ناکارآمد حسابرس در تبیین رابطه بین دین‌داری و تعهد حرفه‌ای با کیفیت حسابرسی

نویسندگان
1 استاد حسابداری، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران (نویسنده مسئول)
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد، حسابداری دانشگاه شیراز، شیراز، ایران (reza.b1374567@yahoo.com)
3 استادیار حسابداری، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران (nnamazi@rose.shirazu.ac.ir)
چکیده
این پژوهش به دنبال بررسی تأثیر دین‏داری و تعهد حرفه ‏ای بر کیفیت حسابرسی است. هم­چنین، نقش تعدیلی رفتار ناکارآمد حسابرس نیز بر این رابطه بررسی می­ شود. جامعه آماری پژوهش را کلیه حسابرسان شاغل در حرفه حسابرسی را تشکیل می ‏دهد. داده‏ هـای مـورد نیـاز بـا استفاده از پرسش‏نامه تکمیل‏ شده به‏ وسیله 385 نفر از کارکنان مؤسسه‏ های حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران در سال 1400 جمع‏ آوری شد و با استفاده از روش‏های آماری ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون‏ خطی چندگانه به کمک نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج آزمون فرضیه ‏های پژوهش نشان می­دهد که دین‏داری و تعهد حرفه‏ای تأثیر مثبت و معنی ‏داری بر کیفیت حسابرسی دارد. بنابراین، هر چه حسابرس پایبندی بیشتری به دین­داری و هم­چنین تعهد حرفه­ ای بالاتری داشته باشد، حسابرسی انجام شده کیفیت بالاتری خواهد داشت. هم­چنین، رفتار ناکارآمد حسابرس تأثیر منفی و معنی‏ داری بر کیفیت حسابرسی دارد. کاهش رفتار ناکارآمد حسابرس، نیز منجر به افزایش کیفیت حسابرسی می­شود. دیگر یافته پژوهش این بود که دینداری و تعهد حرفه­ ای بر رفتار ناکارآمد حسابرس تأثیر ندارد، از این رو، رفتار ناکارآمد حسابرس بر رابطه بین دین‏داری و تعهد حرفه ‏ای با کیفیت حسابرسی نقش میانجی‏گری را ندارد. بنابراین، حسابرس متعهد، رفتار ناکارآمد را از خود نشان نخواهد داد. با افزایش دین‏داری و تعهد حرفه ‏ای، کیفیت حسابرسی افزایش می‏یابد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Mediating Role of Auditor's Dysfunctional Behavior in Explaining the Relationship between Religiosity and Professional Commitment with Audit Quality

نویسندگان English

Gholamhossein Mahdavi 1
Reza Bahmani 2
Navid Reza Namazi 3
1 Professor of Accounting, Shiraz University,Shiraz ,Iran (Corresponding author)
2 M. A. in Accounting, Shiraz University,Shiraz ,Iran(reza.b1374567@yahoo.com)
3 Assistant Professor of Accounting, Shiraz University,Shiraz ,Iran (nnamazi@rose.shirazu.ac.ir)
چکیده English

This study investigates the effect of religiosity and professional commitment on audit quality. Also, the moderating role of the auditor's dysfunctional behavior is examined in this regard. This research is an applied research in terms of purpose and falls into the category of survey-descriptive research as well as quantitative studies. The statistical population of the study consists of all auditors working in the field of auditing. The required data were collected using a questionnaire completed by 385 employees of auditing firms members of the Iranian Certified Public Accountants in 2021 and using statistical methods Pearson correlation coefficient and linear regressions. Multiple regressions were used via SPSS software. The results of testing the research hypotheses show that religiosity and professional commitment have a positive and significant effect on audit quality. In addition, the auditor's dysfunctional behavior has a negative and significant effect on the quality of the audit. Therefore, the more the auditor adheres to the religion as well as the professional commitment, the higher audit quality can be done in performing its duties. Also, the auditor's dysfunctional behavior has a negative and significant effect on the quality of the audit. Reducing the dysfunctional behavior of the auditor will increase audit quality. Another finding of the study was that religiosity and professional commitment do not affect the auditor's dysfunctional behavior, therefore, the auditor's dysfunctional behavior does not mediate the relationship between religiosity and professional commitment with audit quality. Therefore, a committed auditor will not exhibit ineffective behavior. With increasing religiosity and professional commitment, audit quality increases.

کلیدواژه‌ها English

professional commitment
Religiosity
Auditor Dysfunctional Behavior and Audit Quality
اباذری محمودآباد، علی محمد. (1394)، رابطه معنویت محیط کار و تعهد سازمانی با رفتار شهروندی سازمانی کارکنان دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز، پایان‌ نامه کارشناسی‌ ارشد علوم تربیتی. دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت، مرودشت.
اکرامی، محمود؛ خطیبانی، محمدمهدی؛ فردوسی، ناهید. (1387)، ‌پیش‌بینی ‌تعهد ‌سازمانی‌ بر ‌پایه ‌باورهای‌ کارکنان نسبت ‌به ‌جوّ ‌سازمانی. فرایند مدیریت و توسعه، سال 21، شماره 1، صص 89-105.
حاجیها، زهره. (1394)، تأثیر رفتار اخلافی هیأت مدیره بر کیفیت حسابرسی. نظریه‌های نوین حسابداری، سال 5، شماره 1، صص 1-22.
خدایاری‌فرد، محمد. (1388)، آماده‌ سازی مقیاس دین‌داری و ارزیابی سطوح دین‌داری اقشار مختلف جامعه ایران. گزارش طرح پژوهش تحقیقی، دانشگاه تهران.
دهقانی، سعیده. (1397)، بررسی تأثیر مسئولیت اجتماعی، روابط سیاسی و معاملات با اشخاص وابسته شرکت‌ها بر کیفیت حسابرسی. پایان‌ نامه کارشناسی ارشد حسابداری. دانشگاه شیراز، شیراز.
رضادوست، کریم؛ حسین زاده، علی حسین؛ مصطفایی‌ دولت‌آباد، حلیمه. (1389)، بررسی جامعه‌شناسی برخی از عوامل مؤثر بر میزان دین‌داری. برنامه‌ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، شماره 10، دوره 4، صص 1-38.
رنجبران، هادی. (1398). آمار و احتمال و کاربرد آن در مدیریت و حسابداری، تهران: انتشارات اثبات.
طباطبائی، سیدمحمدحسین (1362)، آموزش دین، (سیدمهدی آیت‌اللهی، مترجم). قم: انتشارات اسلامی.
علوی، محمد؛ قربانی، بهزاد؛ رستمی، وهاب. (1394)، بررسی عوامل مؤثر بر کیفیت حسابرسی در مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران. دانش حسابرسی، شماره 60، دوره 15، صص 47-70.
کهدویی، میلاد. (1396)، رابطه بین سهم از بازار حسابرسی با هزینه حسابرسی و کیفیت حسابرسی. پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد حسابداری. دانشگاه علامه طباطبایی، تهران.
مطهری، مرتضی. (1369)، فطرت. تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1384)، امدادهای غیبی در زندگی بشر. تهران: انتشارات صدرا.
ملانظری، مهناز و گرامی‌راد، فاطمه. (1400)، تحلیل جریان علمی پژوهش‌های حسابداری رفتاری در پایگاه‌های اطلاعاتی وب آو ساینس. فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، شماره 12، دوره 6، صص 27-55.
موسوی‌ شیری، محمود؛ کهیانی، شفیع؛ ستوده، رضا. (1392)، بررسی دوره تصدی حسابرسی، رفتارهای ناکارآمد و تعهد حرفه‌ای حسابرس بر کیفیت حسابرسی در دیوان محاسبات کشور. یازدهمین همایش ملی حسابداری ایران، مشهد: دانشگاه فردوسی مشهد، 17 و 18 مهر ماه 1392.
موسوی‌ شیری، محمود؛ ‌صالحی، مهدی؛ احمد‌نژاد، محمد. (1394)، بررسی رابطه تعهد حرفه ای و تعهد سازمانی حسابرسان با رفتار حسابرسی ناکارآمد. تحقیقات حسابداری و حسابرسی، شماره 25، صص 34-53.
مومنی، منصور و فعال‌قیومی، علی. (1394)، تحلیل آماری با استفاده از SPSS. تهران، ایران: گنج شایگان.
مهدوی، غلامحسین و زمانی، رضا. (1397الف)، تأثیر ویژگی‌های فردی حسابرسان بر رضایت شغلی آن‌ها. دانش حسابرسی، شماره، 71، دوره 18، صص 37-56.
مهدوی، غلامحسین و زمانی، رضا. (1397ب)، بررسی تأثیر منبع کنترل، تجربه و میزان تحصیلات حسابرسان بر تعهد حرفه‌ای آن‌ها. فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، شماره 5، دوره 3، صص 131-150.
مهدوی، غلامحسین و زمانی، رضا. (1397پ)، تأثیر ویژگی‌های فردی و سازمانی بر پذیرش کمتر از واقع گزارش‌کردن زمان از جانب حسابرس. بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، شماره 25، دوره 4، صص 555-570.
مهدوی، غلامحسین و هوشمند، عبدالحمید. (1392)، بررسی تأثیر فرهنگ اخلاقی سازمان بر رفتار حسابرس. دانش حسابرسی، شماره 13، صص 1-24.
میناوند، فاطمه. (1396)، بررسی تأثیر انحراف در استراتژی شرکت بر رابطه بین تخصص حسابرس در صنعت و کیفیت حسابرسی. پایان‌ نامه کارشناسی‌ارشد حسابرسی، دانشگاه خاتم، تهران.
هوشمند، عبدالحمید. (1392)، بررسی دیدگاه حسابرسان ارشد در خصوص تأثیر رهبری صحیح و فرهنگ اخلاقی سازمان بر رفتار غیرعادی آن‌ها. رساله دکتری، دانشگاه شیراز: شیراز.
‌مهرانی، ساسان و نعیمی، مهدیس. (1382)، تئوری اخلاقی و تأثیر فشار بودجه زمانی بر رفتار ناکارآمد حسابرسان مستقل. بررسی‌ های حسابداری و حسابرسی، شماره 32، دوره 10، صص 43-61.
دوره 7، شماره 13
شهریور 1401
صفحه 117-153

  • تاریخ دریافت 18 دی 1400
  • تاریخ پذیرش 30 تیر 1401
  • تاریخ انتشار 31 شهریور 1401