دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

ارائه الگوی سبزنمایی در گزارشگری شرکت‌ها با استفاده از رهیافت فراترکیب و آنتروپی شانون

نویسندگان
1 استادیار گروه حسابداری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. (نویسنده مسئول)
2 دانشجوی کارشناسی ارشدحسابداری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. Rjeddii@yahoo.com
چکیده
با توسعه گزارشگری زیست‌محیطی، نگرانی در مورد بروز رفتار سبزنمایی شرکت‌ها افزایش یافته است، لذا هدف پژوهش حاضر ارائه الگویی از پدیده سبزنمایی در گزارشگری شرکت‌ها است.پژوهش حاضر به لحاظ هدف کاربردی و به لحاظ تحلیل داده‌ از نوع مطالعات فراترکیب است. بدین منظور با مراجعه به مقالات انگلیسی و فارسی منتشر شده در پایگاه‌های اطلاعاتی معتبر در تمامی عرصه‌های مکانی و در طی بازه زمانی 1381 تا آبان 1402 (2002 تا نوامبر 2023) از میان انبوه مقالات اولیه، 53 مقاله با روش پریزما شناسایی گردید، همچنین جهت رتبه‌بندی مفاهیم از آنتروپی شانون استفاده شده است. اعتبارسنجی خروجی روش فراترکیب نیز با استفاده از 11 نفر از خبرگان که با بهره‌برداری از روش نمونه‌گیری گلوله برفی انتخاب شده‌اند، انجام گرفته است. در پژوهش حاضر الگوی سبزنمایی با بهره‌برداری از روش فراترکیب هفت مرحله‌ای ساندلوسکی و باروسو ارائه شده است، این الگو شامل 5 مقوله اصلی (عوامل علی، عوامل زمینه‌ای، عوامل مداخله‌گر، راهکارهای پیشگیری و پیامدهای سبزنمایی)، 22 مفهوم و 124 کد است. نتایج همچنین نشانگر آن است که در هرکدام از مقوله‌های اصلی، به ترتیب انگیزه کسب مشروعیت، فقدان قوانین و مقررات مرتبط، وجود سهامداران نهادی، ارتقای سازوکارهای قانونی و رسوائی زیست‌محیطی بیشترین اهمیت را دارند. الگوی ارائه شده پژوهش حاضر می‌‌تواند برای مدیران و پژوهشگران علاقه‌مند در حوزه گزارشگری زیست‌محیطی، جهت کسب شناختی جامع از مفهوم سبزنمایی، ارزیابی ‌اهمیت و وزن هرکدام از عوامل مرتبط مفید باشد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Presentation of Greenwashing Pattern in the Corporate Reporting: Meta-Synthesis and Shannon Entropy Method

نویسندگان English

sajad naghdi 1
roghaieh jeddi 2
1 Assistant Professor, Department of Accounting, University of Tabriz,Tabriz,Iran, (Corresponding Author)
2 MSc. Student of Accounting, University of Tabriz, Tabriz, Iran, Rjeddii@yahoo.com
چکیده English

With the development of environmental reporting, the concern about the greenwashing behavior of companies has increased, so the aim of the current research is presenting a pattern of greenwashing phenomenon in corporate reporting. This research is practical in terms of purpose and it is a meta-synthesis research in terms of the nature of data analysis. For this purpose, by referring to english and persian studies published in reliable databases, in all geographical areas and during the years 1381 to November 1402 (2002 to November 2023), 53 articles were identified with the prisma method, also Shannon's entropy was used to rank the concepts. The validation of the output of the meta-synthesis method has been done using 11 experts who were selected using the snowball sampling method. In the current research, greenwashing pattern is presented using the seven-stage method of Sandelowski and Barroso, this pattern includes 5 main categories (including causal factors, contextual factors, interventing factors, prevention strategies and consequences of greenwashing), 22 concepts and 124 codes. The results also show that in each of the main categories, the motivation to gain legitimacy, the lack of related laws, the existence of institutional shareholders, environmental scandal and promotion of legal mechanisms are the most important. The presented pattern of the current research can be useful for managers and researchers interested in the field of environmental reporting, in order to gain a comprehensive understanding of the concept of greenwashing, to evaluate the importance and weight of each of the components in the greenwashing.

کلیدواژه‌ها English

Greenwashing
Corporate Reporting
Meta-synthesis
Shannon's Entropy
آذر، عادل. (1380)، بسط و توسعه آنتروپی شانون برای پردازش داده‌ها در تحلیل محتوی، فصلنامه علمی-پژوهشی علوم انسانی دانشگاه الزهرا، سال یازدهم، شماره 37-38، صص 1-18.
پسندیده فرد، فایزه؛ وادی زاده، کاظم؛ سپاسی، سحر. (1399)، شناسایی عوامل مؤثر بر گزارشگری مالی متقلبانه و نادرست با استفاده از روش فراترکیب، دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، سال پنجم، شماره 9، صص 301-334.
جلالی، سید حسین؛ حسنقلی پور یاسوری، طهمورث؛ حیدری، علی؛ اعرابی، سیدمحمد. (1397)، مطالعه رابطه الگوی ساختاری اتحادهای استراتژیک با عملکرد اتحاد: رویکردی فراترکیب، فصلنامه علوم مدیریت ایران، سال سیزدهم، شماره 52، صص 111-132.
جندقی، مهسا؛ نادری‌بنی، محمود؛ طباطبائی نسب، سیدمحمد؛ سبک رو، مهدی. (1401الف). تحلیل ساختار فکری مطالعات سبزنمایی و مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها براساس مقالات نمایه شده در وب آف ساینس. تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی، سال بیست و یکم، شماره 1، صص 73-86.
جندقی، مهسا؛ نادری‌بنی، محمود؛ طباطبائی نسب، سیدمحمد؛ سبک رو، مهدی. (1401ب). مرور نظام‌مند پیامدهای سبزنمایی با استفاده از رویکرد فراترکیب، سال بیست و یکم، شماره 51، صص 71-.100.
جهانگرد، اسفندیار. (1397)، محیط زیست و برنامه‌ های توسعه در ایران، فصلنامه اقتصاد محیط زیست و منابع طبیعی، سال دوم، شماره 2، صص 105-142.
دوستی ایرانی، مهناز, باصولی، مهدی و اسعدی، میرمحمد. (1402ب)، طراحی مدل مفهومی محرک‌های سبزنمایی در اقامتگاه‌های بوم‌گردی: مطالعه‌ای داده‌بنیاد در استان اصفهان، جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، سال پانزدهم، شماره 2، صص 91-112.
دوستی ایرانی، مهناز؛ باصولی، مهدی؛ اسعدی، میر محمد. (1402الف)، عوامل تأثیرگذار بر سبزنمایی در اقامتگاه‌های بوم‌گردی استان اصفهان، فصلنامه علوم محیطی، سال بیست و یکم، شماره 1، صص 87-1080.
دیانتی دیلمی، زهرا (1398)، روش تحقیق کمی و کیفی در حسابداری، تهران، انتشارات عدالت نوین.
موسوی، سید نجم الدین. (1402)، شناسایی و اولویت‎‌بندی پیشایندها و پسایندهای پدیده سبزنمایی: یک رویکرد آمیخته، کاوش‌های مدیریت بازرگانی، سال پانزدهم، شماره 31، صص 277-253.
نظریان، راحله؛ تفتیان، اکرم؛ حیرانی، فروغ. (1400)، واکاوی محرک‌های گزارشگری زیست‌محیطی: کاربست فراترکیب. دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری. سال ششم، شماره 11، صص 341-382.
دوره 8، شماره 16
اسفند 1402
صفحه 1-44

  • تاریخ دریافت 13 آذر 1402
  • تاریخ پذیرش 29 اسفند 1402
  • تاریخ انتشار 28 خرداد 1403