دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

بررسی رابطه بین اقلام تعهدی اختیاری و رتبه اعتباری با توجه به اثر تعدیل‌کنندگی خودشیفتگی مدیران

نویسندگان
1 استاد حسابداری، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران. (نویسنده مسئول)
2 کارشناس‌ارشد حسابداری، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران، n.namjoo76@gmail.com
چکیده
مدیران خودشیفته با ویژگی‌هایی چون میل به شهرت و قدرت‌طلبی برای حفظ منافع خود، انگیزه لازم در جهت اثربخشی بر رابطه بین اقلام تعهدی اختیاری و رتبه اعتباری و به تبع آن تغییرات رتبه اعتباری شرکت‌ها به رتبه مورد نظر خود را دارند. نمونه آماری پژوهش حاضر شامل 113 شرکت پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران و 17 شرکت پذیرفته‌شده در فرابورس ایران در بازه زمانی 1400-1390 است. داده‌های مطالعه با مراجعه به سایت کدال، سایت مرکز آمار ایران و نرم‌افزار ره‌آورد نوین گردآوری شد. فرضیه‌های پژوهش از طریق الگوهای رگرسیونی چند متغیره و رویکرد حداقل مربعات تعمیم‌یافته با استفاده از برنامه نرم‌افزاری EViews نسخه 12 آزمون شد. نتایج آزمون آماری فرضیه‌های پژوهش موید آن است که با افزایش اقلام تعهدی اختیاری رتبه اعتباری واحدهای اقتصادی افزایش می‌یابد. هم‌چنین، یافته‌های پژوهش حاکی از اثر تعدیل‌کنندگی خودشیفتگی مدیران با سه شاخص اندازه امضای مدیران، پاداش نقدی مدیران و عکس مدیران بر رابطه بین اقلام تعهدی اختیاری و رتبه اعتباری واحدهای اقتصادی است. به سخنی دیگر، خودشیفتگی مدیران بر اساس شاخص‌های یادشده سبب تقویت رابطه مثبت بین اقلام تعهدی اختیاری و رتبه اعتباری می‌شود. بر اساس این نتایج، به موسسه‌های رتبه‌بندی اعتباری پیشنهاد می‌شود که در فرایند رتبه‌بندی اعتباری واحدهای اقتصادی به عوامل خودشیفتگی مدیران و اقلام تعهدی اختیاری بیشتر توجه کنند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Investigating the Relationship between Discretionary Accruals and Credit Rating by Considering the Moderating Effect of Managers' Narcissism

نویسندگان English

Gholamhossein Mahdavi 1
Maryam Namjooi 2
1 Professor of Accounting, Shiraz University, Shiraz, Iran. (corresponding author)
2 Master of Accounting, Shiraz University, Shiraz, Iran , n.namjoo76@gmail.com
چکیده English

Narcissistic managers with characteristics such as desire for fame and power seeking to protect their interests have the necessary motivation to be effective on the relationship between discretionary accruals and credit rating and, as a result, change the credit rating of companies to their desired rating. The statistical sample of the current research includes 113 companies listed on the Tehran Stock Exchange and 17 companies listed on the Iranian Foreign Exchange in the period of 2011-2021. The data of the study was collected by referring to the Kodal website, the website of the Iranian Statistics Center and Rahvard Novin software. Hypotheses were tested through multivariate regression models and generalized least squares approach using EViews version 12 software. The results of the statistical test of research hypotheses confirm that discretionary accruals have a positive and significant effect on the credit rating of economic units. That is, with the increase of discretionary accrual items, the credit rating of economic units increases. Also, the findings of the research indicate that there is a moderating effect of managers' narcissism with three indicators of the size of managers' signatures, managers' cash bonus and managers' photo in the relationship between discretionary accruals and the credit rating of economic units. In other words, managers' narcissism based on the indicators of the size of managers' signatures, managers' cash bonus and managers' photos strengthens the positive relationship between discretionary accruals and credit rating. Based on these results, credit rating agencies are suggested to pay more attention to the narcissistic factors of managers and discretionary accruals in the credit rating process of economic units.

کلیدواژه‌ها English

Credit Rating
Discretionary Accruals
Managers' Cash Bonus
Managers' Photos
The Size of Managers' Signatures
ابراهیمی، کاظم و سربازی‌آزاد، صادق. (1396)، تأثیر اطمینان بیش از حد مدیریت بر مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی، مدیریت دارایی و تأمین مالی، شماره3، صص 105-116.
اعتمادی، حسین و فرج‌زاده دهکردی، حسن. (1391)، تأثیر مدیریت سود و ساختار سرمایه بر محافظه‌کاری سود، تحقیقات حسابداری و حسابرسی، شماره 13، صص 112-127.
بذرافشان، وجیهه؛ بذرافشان، آمنه؛ صالحی، مهدی. (1397)، بررسی تأثیر خودشیفتگی مدیران بر کیفیت گزارشگری مالی، بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، شماره4، صص 457-478.
بزرگ‌اصل، موسی؛ بهشور، اسحاق؛ احمدی‌پاک، فرشته. (1400)، تأثیر خودشیفتگی مدیرعامل و مخاطره تقلب در گزارشگری مالی با تأکید بر نقش تعدیلگر حسابرسان و کمیته حسابرسی، دانش حسابداری، شماره 45، صص 139-155.
بشیری‌منش، نازنین؛ وقفی، حسام؛ شمس‌الدینی، کبری. (1401)، تأثیر خودشیفتگی مدیران بر عملکرد اجتماعی داخلی و خارجی با تاکید بر بیش اطمینانی، پژوهش‌های مالی و رفتاری در حسابداری، شماره1، صص 53-72.
بهارمقدم، مهدی و قائدی‌ها، حمیدرضا. (1394)، بررسی رابطه بین اقلام تعهدی اختیاری و تغییر حسابرس، دانش حسابداری، شماره 20، صص 121-105.
خواجوی، شکراله؛ دهقانی‌سعدی، علی‌اصغر؛ گرامی‌شیرازی، فرزاد. (1395)، تأثیر خودشیفتگی مدیران بر مدیریت سود و عملکرد مالی، پیشرفت‌های‌ حسابداری‌، شماره2، صص 123-149.
خواجوی، شکراله؛ غیوری‌مقدم، علی؛ حاجب، حمیدرضا. (1400)، بررسی تأثیر اعتبار تجاری بر چسبندگی هزینه‌ها، دانش حسابداری مالی، شماره 3، صص 129-145.
رحمانی، علی؛ پارسایی، منا؛ محمدی‌خانقاه، گلشن. (1402)، رتبه اعتباری و هزینه سرمایه، تحقیقات مالی، شماره 1، صص 110-126.
رضازاده، فرزانه؛ رضایی، فرزین؛ حمیدی، ناصر. (1399)، تأثیر خودکارآمدی، منبع کنترل و ویژگی‌های تاریک شخصیت بر گزارشگری مالی متقلبانه، دو فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، شماره 10، صص 131-167.
سلیمی، محمدجواد؛ حساس یگانه، یحیی؛ جوادی پور، علیرضا. (1399)، تأثیر ارزش‌گذاری بیش از اندازه شرکت‌ها بر رابطه بین دستیابی به سطوح عملکردی و اقلام تعهدی غیرمنتظره، پژوهش‌های تجربی حسابداری، شماره 37، صص 1-25.
غیور، امیرحسین و جیران‌آسیا، مجتبی. (1402)، ابقا مدیریتی و مدیریت سود شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، فصلنامه چشم‌انداز حسابداری و مدیریت، شماره 79، صص 173-185.
فتاحی، یاسین. (1402)، توانایی مدیریت و اعتبار تجاری: با تأکید بر نقش رتبه‌بندی اعتباری و
محدودیت مالی، پژوهش‌های کاربردی در گزارشگری مالی، شماره 1، صص 93-126.
فرخ، سعید و جهانشاد، آزیتا. (1402)، خودشیفتگی مدیران، انتخاب سبک‌های رهبری و تصمیم‌گیری در حسابداری، پژوهش‌های تجربی در حسابداری، شماره 49، صص 261-290.
محمدی خانقاه، گلشن؛ پیری، پرویز؛ منصورفر، غلامرضا. (1398)، مدیریت سود واقعی، کیفیت حاکمیت شرکتی و رتبه اعتباری، بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، شماره 4، صص 595-614.
مشایخ، شهناز؛ بذرافشان، آمنه؛ عارف‌منش، زهره. (1397)، موسسات رتبه‌بندی اعتباری: نقش‌ها، مزایا، انتقادات و نحوه نظارت، دانش و پژوهش حسابداری، شماره 52، صص 6-27.
مشایخ، شهناز؛ حبیب‌زاده، ملیحه؛ حسن‌زاده کوچو، محمود. (1399)، تأثیر خودشیفتگی مدیران بر افشای اختیاری اطلاعات شرکت‌ها، بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، شماره 4، صص 649-671.
مشایخ، شهناز و شاهرخی، سمانه. (1394)، نظام رتبه بندی اعتباری شرکتها در دنیا. حسابداری و منافع اجتماعی، شماره 1، صص 131-148.
منصورزارع، مینو؛ بنی‌مهد، بهمن؛ وکیلی ‌فرد، حمیدرضا؛ رهنمای رودپشتی، فریدون. (1399)، نقش خودشیفتگی در تمایل به مدیریت سود، پژوهش‌های تجربی حسابداری، شماره 38، صص 1-24.
مهدوی، غلامحسین و زارع حسین‌آبادی، علی. (1390)، بررسی ارتباط بین خطای سود پیش بینی شده و اقلام تعهدی کل شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، بورس اوراق بهادار، شماره 16، صص 57-78.
نوبخت، یونس و آجار، ملک. (1399)، تأثیر مدیریت سود تعهدی و واقعی بر ارزش شرکت: پژوهشی در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران، تحقیقات مالی، شماره 4، صص 568-593.
دوره 8، شماره 16
اسفند 1402
صفحه 101-138

  • تاریخ دریافت 27 مهر 1402
  • تاریخ پذیرش 29 بهمن 1402
  • تاریخ انتشار 28 خرداد 1403