دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

بررسی تأثیر شفافیت نقش حسابرس بر کیفیت حسابرسی، تصمیمات غیراخلاقی و عملکرد حسابرسی

نویسنده
استادیار گروه حسابداری، موسسه آموزش عالی حکیم طوس، مشهد، ایران (نویسنده مسئول مقاله)
چکیده
نقشی که یک فرد ایفا می‌کند در برخی موارد، می‌تواند تبدیل به مشکلاتی شود. استرس نقش، فشاری است که فرد به دلیل عوامل محیطی کار، تجربه می‌کند که ممکن است منجر به برنامه‌ریزی حسابرسی نامشخص، عدم ارتباط، جابجایی اعضای تیم و تنش بین تیمی و خطاهای حسابرسی شود. کاهش کیفیت حسابرسی می‌تواند بصورت عمدی به دلیل اقدام غیرصادقانه حسابرس برای ارائه تصویری نادرست از انطباق صورت‌های مالی با استانداردهای حسابداری در ارائه به سهامداران باشد یا به طور ناخواسته از طریق تأثیرات محیط اطراف حسابرسان مانند اضافه حجم کاری یا عدم تعهد سازمانی ایجاد شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر شفافیت نقش حسابرس بر کیفیت حسابرسی، تصمیمات غیراخلاقی و عملکرد حسابرسی به اجرا درآمده است. در این راستا این پژوهش از حیث هدف، با توجه به اهداف پژوهش جزو پژوهش‌­های کاربردی است و از منظر گردآوری داده‌ها، در مجموعه پژوهش‌ ­های پیمایشی قرار می‌­گیرد. جامعه آماری این پژوهش‌­ شامل کلیه حسابداران رسمی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران در سال 1402 می‌باشند که با توجه به حداقل نمونه مورد نیاز در روش معادلات ساختاری، تعداد 342 پرسشنامه جمع آوری و با نرم‌افزار پی ال اس تحلیل شد. نتایج به‌دست آمده نشان می‌دهد که شفافیت نقش بر کیفیت حسابرسی اثر مثبت معنی‌دار، بر رفتارهای کاهنده تصمیمات غیر اخلاقی حسابرسان تاثیر مثبت معنی‌دار و در نهایت بر عملکرد حسابرسی تاثیر مثبت معنی‌داری دارد. یافته‌های این پژوهش برای سهامداران (جهت جلوگیری از کاهش قیمت سهم در اثر ابهام نقش حسابرس)، موسسات حسابرسی (جهت عدم کاهش شهرت موسسه)، مدیران موسسات حسابرسی (گزارش حسابرسی مناسب)، سایر ذی‌نفعان (در استفاده از گزارش‌های مناسب حسابرسی در تصمیم‌گیری جهت سرمایه‌گذاری یا واگذاری تسهیلات و ...) می‌تواند مورد استفاده واقع شود.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Investigating the Effect of Auditor Role Transparency on Audit Quality, Unethical Decisions and Audit Performance

نویسنده English

Mahdi Filsaraei
Assistant Professor, Department of Accounting, Hakim toos higher education institute,Mashhad ,Iran
چکیده English

The role played by a person can become a problem in some cases. Role stress is the pressure an individual experiences due to work environment factors that may lead to unclear audit planning, lack of communication, turnover of team members and inter-team tension, and audit errors. The reduction in audit quality can be intentional due to the auditor's dishonest action to present a false image of the compliance of financial statements with accounting standards in presentation to shareholders, or it can be caused unintentionally through the effects of the auditors' surrounding environment, such as excess workload or lack of organizational commitment. The current research was carried out with the aim of investigating the effect of the transparency of the auditor's role on audit quality, unethical decisions and audit performance. In this regard, this research is one of the applied researches in terms of its purpose, according to the research objectives. From the point of view of data collection, this research is included in the collection of survey researches. The statistical population of this research includes all official accountants who were members of the official accountants society of Iran in 2023, according to the minimum sample required in the structural equation method, 342 questionnaires were collected and analyzed with PLS software. The results show that role transparency has a significant positive effect on audit quality, a significant positive effect on deductive behaviors of auditors' unethical decisions, and finally a significant positive effect on audit performance. The findings of this research are useful for shareholders (to prevent the share price from falling due to the ambiguity of the auditor's role), audit firms (to avoid reducing the reputation of the institution), managers of audit firms (appropriate audit report), other stakeholders (in using appropriate audit reports in making decisions for investment or loan payment, etc.).

کلیدواژه‌ها English

Auditor Role Transparency
Audit Quality
Unethical Decisions
Audit Performance
احمدزاده، طه؛ خیراللهی، فرشید، شاه‌ویسی؛ فرهاد و طاهرآبادی، علی‌اصغر. (1396)، بررسی رابطه بین ابعاد شخصیتی و نوع جنسیت با رفتارهای کاهنده کیفیت حسابرسی، حسابداری سلامت, 6(2), صص 1-23.
اعتمادی، حسین؛ ساری، محمدعلی و جوانی قلندری، موسی. (1397)، احتمال تجدید ارائه صورت‌های مالی با تاکید بر نقش حسابرس. پژوهش های حسابداری مالی و حسابرسی، 10(37)، صص 85-106.
بامس، مهناز و رزمی، حمید. (1398)، بررسی تاثیر ابهام نقش حسابرس بر کیفیت کار حسابرسی در بین کارکنان موسسه‌های حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران و سازمان حسابرسی، چهارمین کنفرانس ملی اقتصاد، مدیریت و حسابداری، اهواز.
حبیبی، آرش؛ کلاهی، بهاره. (۱۴۰۱)، مدل‌یابی معادلات ساختاری و تحلیل عاملی. تهران: جهاد دانشگاهی، چاپ دوم.
حسن زاده، عبدالمجید؛ رجایی‌پور، سعید و نوری، ابوالقاسم. (1392)، شفافیت نقش و توانمندی روانشناختی، چشم انداز مدیریت دولتی، 4(2)، صص 155-135.
حسنجانی خشکرودی، محمد؛ داداشی، ایمان؛ محسنی ملکی رستاقی، بهرام و غلام نیا روشن، حمیدرضا. (1402)، شناسایی متغیرهای غیر شکننده موثر بر کیفیت حسابرسی مالیاتی. مطالعات تجربی حسابداری مالی، 20(79)، صص در حال انتشار.
خواجوی، محدثه و برزگر، الهه. (1395)، الگوی علّی ابهام و تعارض نقش، تنش شغلی، فرسودگی شغلی و تمایل به جابه‌جایی در حسابداران، حسابرسان و استادان دانشگاه در رشته حسابداری. حسابداری سلامت، 5(1)، صص 42-21.
خوشکار، فرزین؛ جدیری، مسعود و لویمی، رضا. (1398)، عوامل ایجاد فشار عصبی در حسابرسان و نقش آن بر عملکرد آن‌ها، فصلنامه علمی تخصصی پژوهش در حسابداری و علوم اقتصادی، 4(9)، صص 42-33.
رفاهی بخش سمانه، محمدی مهدی. تاثیر ماکیاولیسم بر خشم اخلاقی حسابداران رسمی: مقایسه تطبیقی بخش دولتی و خصوصی. (۱۴۰۱)، دو فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، ۷ (۱۴)، صص۲۲۳-۲۵۰.
شایسته شجاعی، پرویز؛ پورزمانی، زهرا و یعقوب نژاد، احمد. (1399)، تاثیر معیارهای رفتار اخلاقی (محیط اخلاقی، تعهد حرفه‌ای، ارزش‌های اخلاقی و ایدئولوژی اخلاقی) بر عملکرد حسابرسان، دو فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری. 5(10)، صص 318-281.
عارف منش، زهره؛ دهقانی اشکذری، محمد مهدی؛ احمدی، زهرا و صفاری کرمانی، حمیده. (1402)، بهزیستی روانشناختی و تصمیم‌گیری اخلاقی حسابداران با نقش میانجی تمایل به ریسک‌پذیری فردی: مطالعه موردی حسابداران شرکت‌های کاشی استان یزد. دو فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، 8(15)، صص 120-75.
غلامی فتیده، اشکان؛ مهرانی، کاوه و تحریری، آرش. (1401)، بررسی تأثیر فشار زمانی، تعارض کار-خانواده و ابهام نقش بر رفتار کاهنده کیفیت حسابرسی با اثر میانجی استرس شغلی: تحلیلی از محیط حسابرسی ایران. مطالعات تجربی حسابداری مالی 19(76), ، صص 65-96.
قلی‌پور، آرین؛ محمداسماعیلی، ندا و دبیری، افشین. (1401)، مدل 34000 منابع انسانی (جایزه استاندارد 34000)، انتشارات مهربان، تهران.
کاظمی، فضل اله؛ زارع، امین؛ سپهری، سعید و روستایی، سعیده. (1396)، جو مسموم سازمانی و تمایل به ترک شغل: تبیین نقش میانجی‌گر استرس شغلی و فرسودگی شغلی. فصلنامه زن و جامعه, 8(32), صص 75-102.
مرویان حسینی، زهرا و لاری دشت بیاض، محمود. (1394)، بررسی نقش فرسودگی شغلی در رابطه بین استرس و عملکرد شغلی حسابرسان، حسابداری سلامت، 4(1)، صص 80-57.
مسرور رودسری، دریادخت؛ صالحی، زهرا و حقانی، حمید. (1401)، ارتباط فرسودگی شغلی با جو سازمانی ادراک‌شده در پرستاران شاغل در مراکز آموزشی درمانی دانشگاه علوم پزشکی ایران، نشریه پرستاری ایران، ۳۵ (۱۳۷)، صص ۲۷۶-۲۸۹.
مومنی، مرضیه؛ ذبیحی، علی و فغانی، خسرو. (1402)، بررسی تأثیر ابهام نقش بر صداقت و شایستگی حسابرسان با توجه به نقش تعدیلی هوش معنوی، دو فصلنامه علمی حسابداری ارزشی و رفتاری، 8(15)، صص در حال انتشار.
نظری پور، محمد و زکی زاده، بابک. (1401)، بررسی تأثیرهای فشار زمانی، تعارض کار ـ خانواده و ابهام نقش بر رفتارهای کاهنده کیفیت حسابرسی با میانجیگری استرس شغلی. بررسی‌‌های حسابداری و حسابرسی29(4),، صص 714-737.
وحدانی، محمد و محمدی‌مهر، جواد. (1400)، بررسی رابطۀ سبک‌های مدیریت تعارض با فرسودگی شغلی حسابداران بخش عمومی، با درنظرگرفتن اثر میانجی‌گری اضافه‌بار نقش. حسابداری سلامت، 10(1)، صص 167-189.
دوره 8، شماره 16
اسفند 1402
صفحه 313-361

  • تاریخ دریافت 01 دی 1402
  • تاریخ پذیرش 21 فروردین 1403
  • تاریخ انتشار 28 خرداد 1403