دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

دوفصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری

رابطه بین فرهنگ‌ سازمانی همکاری‌ گرا با حق‌ الزحمه حسابرسی: رویکرد تجزیه‌ وتحلیل متن

نویسندگان
1 کارشناسی ارشد، گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. ahm.moradi@mail.sbu.ac.ir
2 دانشیار، گروه حسابداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. (نویسنده مسئول)
چکیده
این پژوهش به بررسی تأثیر فرهنگ‌سازمانی همکاری‌گرا بر حق‌الزحمه حسابرسی در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران می‌پردازد. برای این منظور، از تحلیل متنی گزارش‌های فعالیت هیئت‌مدیره جهت سنجش ابعاد فرهنگی به‌صورت کمّی استفاده شده است. درحالی‌که تحقیقات پیشین عمدتاً بر عوامل مالی و کمی در تعیین حق‌الزحمه حسابرسی متمرکز بوده‌اند، نقش فرهنگ‌سازمانی، به‌ویژه فرهنگ همکاری‌گرا، کمتر موردتوجه قرار گرفته است. داده‌های این پژوهش از گزارش‌های مالی و گزارش‌های هیئت‌مدیره شرکت‌های بورسی در بازه زمانی ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۲ جمع‌آوری شده و ۱۰۰ شرکت با روش حذف سیستماتیک به‌عنوان نمونه انتخاب گردیده‌اند. برای تحلیل داده‌ها، از روش‌های رگرسیون و تحلیل متنی با استفاده از زبان برنامه‌نویسی جاوا اسکریپت بهره گرفته شده است. یافته‌های تجربی نشان می‌دهد که تقویت فرهنگ همکاری‌گرا به طور معناداری با افزایش حق‌الزحمه حسابرسی در شرکت‌های ایرانی همراه است. این نتیجه، برخلاف شواهد غربی، بیانگر آن است که اعتماد و پیوندهای درون‌گروهی می‌تواند پیچیدگی و ریسک ادراک‌شده حسابرسی را افزایش دهد. نتایج این پژوهش اهمیت توجه به بافت فرهنگی در اقتصاد حسابرسی و کاربرد روش‌های تحلیل متن در سنجش فرهنگ را برجسته می‌کند و ضرورت لحاظ ابعاد فرهنگی در ارزیابی ریسک و تعیین حق‌الزحمه توسط حسابرسان و سیاست‌گذاران را موردتأکید قرار می‌دهد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Relationship Between Collaboration Corporate Culture and Audit Fee: Textual Analysis Approach

نویسندگان English

Ahmadreza Moradi 1
Mohammad Hossein Safarzadeh 2
1 Msc, Department of Accounting, Faculty of Management and Accounting, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran. ahm.moradi@mail.sbu.ac.ir
2 Associate Professor, Department of Accounting, Faculty of Management and Accounting, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran. (Corresponding Author)
چکیده English

This study examines the impact of collaboration corporate culture on audit fees in companies listed on the Tehran Stock Exchange. To achieve this, textual analysis of board reports is used to quantitatively assess cultural dimensions. While previous research has predominantly focused on financial and quantitative factors in determining audit fees, the role of organizational culture, particularly collaborative culture, has been less explored. The data for this study were collected from financial reports and board activity reports of listed companies over the period from 2018 to 2024, with 100 companies selected using a systematic sampling method. For data analysis, regression methods and textual analysis using JavaScript programming language were employed. The empirical findings indicate that a stronger collaborative culture is significantly associated with higher audit fees in Iranian companies. This result, contrary to Western evidence, suggests that trust and in-group connections within collaborative environments can increase audit complexity and perceived risk. The findings highlight the importance of considering cultural context in audit economics and emphasize the need to incorporate cultural dimensions in risk assessment and audit fee determination by auditors and policymakers.

کلیدواژه‌ها English

Corporate Culture
Collaboration Culture
Textual Analysis
Audit Fee
Audit effort
آذربراهمان،علیرضا؛ کامیابی، یحیی؛ ملکیان، اسفندیار. (1400). هژمونی فرهنگ اخلاق حرفه‌ای در حسابرسی و ارزیابی پیامدهای آن. دو فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری. سال ششم، شماره 12، صص ۵۷-۹۵
اردستانی رستمی، محمدرضا؛ گیلانی نیای صومعه سرائی، بهنام؛ صمدی لارجانی، محمود؛ پورعلی، محمدرضا. (1403). ارائه الگوی کیفیت حسابرسی داخلی مبتنی بر فرهنگ سازمانی و اخلاق حرفه‌ای. دانش حسابرسی، سال بیست و چهارم، شماره 94 ، صص ۳۴۹–۳۷۸
جامعی، رضا و نجفی، قاسم. (1398). بررسی رابطه بین افشای مسئولیت اجتماعی شرکت و حق‌الزحمه حسابرسی. دانش حسابداری مالی، سال ششم، شماره 1،صص 137-161.
حاجیها، زهره و تقی زاده، زهرا. (1395). بررسی رابطه فرهنگ سازمانی و میزان اعمال روش‌های حسابداری مدیریت در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران. مجله علمی "مدیریت فرهنگ سازمانی"، سال چهاردهم، شماره 4، صص 1067-1089.
حسنی، محمد و یونس حمه، بیستون. (1401). تحلیل روابط حق‌الزحمه حسابرسی و ریسک حسابرسی در مواجهه با تجدید ارائه و آشفتگی مالی. پژوهش‌های حسابرسی حرفه‌ای، سال دوم، شماه 6، صص 82-111.
دریائی، عباسعلی و شهبازی، وحید. (1403). ارائه مدل کیفیت حسابرسی با تأکید بر ابعاد فرهنگ سازمانی. بررسی‌‌های حسابداری و حسابرسی، سال سی و یکم، شماره 1، صص 45-69.
دیانتی دیلمی، زهرا و طیبی،وحید، (1390). تاثیر فرهنگ سازمانی بر کیفیت سود شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، مجله حسابداری مدیریت، سال چهارم، شماره 11، صص 1-12.
رشیدی، عباس؛ فروغی، داریوش؛ رهروی دستجردی، علیرضا؛ آلگونه جونقانی، مسعود. (1404). تاثیر ابعاد فرهنگ سازمانی بر سیاست های عملیاتی و سرمایه گذاری شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. سال نهم، شماره 18، صص 283-335
رضائی، مینا؛ آقایی چادگانی، آرزو؛ کمالی، احسان. (1402). بررسی ارتباط بین ابعاد فرهنگ سازمانی و اندازه موسسات حسابرسی با قضاوت و تصمیم گیری حسابرسان. پژوهش های تجربی حسابداری، سال سیزدهم، شماره 4، صص 195-220.
زارع، حمید ؛ حاجیها، زهره ؛ کیقبادی، امیررضا. (1403). بررسی تاثیر استفاده از هوش مصنوعی بر کیفیت فرایند حسابرسی صورت‌های مالی. پژوهش‌های حسابرسی حرفه‌ای، سال چهارم، شماره 16، صص 38-65.
صالحی کمامردخی، سیده سمانه ؛ آزادی، کیهان ؛ وطن پرست، محمدرضا. (1403). تاثیر اخلاق و فرهنگ سازمانی بر قضاوت حرفه‌ای حسابرس. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، سال سیزدهم، شماره 52، صص 313-332.
عباس زاده، محمد رضا؛ فکور، حسین؛ قناد، مصطفی. (1396). بررسی رابطه ویژگی‌های کمیته حسابرسی و حق‌الزحمه خدمات حسابرسی. دانش حسابداری مالی، سال چهارم، شماره 3، صص47-64.
عبدلی اباتری، زهرا؛ کمالی، احسان ؛ رستمی، امین و آقایی چادگانی، آرزو. (1403). آینده پژوهی حسابرسی از منظر فناوری اطلاعات، تغییر ارتباط حسابرس و مشتری و تغییر مفهوم حسابرسی. پژوهش‌های حسابرسی حرفه‌ای، سال چهارم، شماره 16، صص 66-91.
علیپوریگانه، معصومه و حسینی، رضا. (1403). بررسی تاثیر تخصص هیات مدیره و حق الزحمه حسابرسی بر مدیریت سود با توجه به نقش تعدیل کننده رشد فروش در شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. چشم انداز حسابداری و مدیریت، سال هفتم، شماره 91، صص 218-234.
قناد، مصطفی. (1402). تحلیل شبکه همکاری‌های علمی و دیداری‌سازی پژوهش‌های حق‌الزحمه حسابرسی در ایران. پژوهش‌های حسابرسی حرفه‌ای، سال سوم، شماره 11، صص 36-63.
کردستانی، غلامرضا و شمس، مهدی. (1404). چارچوب ارزش‌های رقابتی: بررسی ربع‌های چهارگانه فرهنگ سازمانی در سطح صنایع تولیدی. پژوهش های حسابداری و حسابرسی عملیاتی و عملکرد، سال پنجم، شماره 1، صص 71-94.
کردستانی، غلامرضا ؛ اسکندری، رامین ؛ شمس، مهدی. (1403). تأثیر فرهنگ سازمانی بر ریسک سقوط قیمت سهام: رویکرد تجزیه‌وتحلیل متنی. نشریه پژوهش های حسابداری مالی، سال شانزدهم، شماره 2، صص 89-118.
متوسل،مرتضی؛ طالب نیا،قدرت الله؛ یعقوب نژاد، احمد. (1400). تاثیر حق الزحمه (عادی و غیرعادی) و وابستگی اقتصادی حسابرس بر مسئولیت پذیری اجتماعی شرکت طبق نظریه ذینفعان. دو فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری. سال ششم، شماره 12، صص ۳۴۵-۳۷۱
محمدرضائی، فخرالدین. ( 1402 ). روش پژوهش در حسابداری: رویکردی جامع. حسابداری، تحقیق و روش‌شناسی. انتشارات نگاه دانش
مرادی، مجید و جودکی، رضا. (1402). تاثیر فرهنگ سازمانی، حاکمیت شرکتی وکیفیت حسابرسی بر عملکرد حسابرسان. پژوهش‌های حسابرسی حرفه‌ای، سال سوم، شماره 10، صص 72-95.
مشایخ، شهناز؛ حکمت، هانیه؛ جمشیدی، پروانه. (1403). بررسی اثر خوانایی گزارش های مالی بر تاخیر گزارش حسابرسی، بندهای توضیحی و حق الزحمه حسابرسی. پژوهش‌های حسابرسی حرفه‌ای، سال پنجم، شماره 17، صص 36-57.
مطرانلویی، حسن و سادات غفاری، منصوره. (1399). رابطه بین برخی ویژگی های شرکت و حق الزحمه حسابرس. چشم انداز حسابداری و مدیریت، سال سوم، شماره 22، صص 14-28.
ملک قاسمی، مرتضی و ایرانمنش، علی. (1399). بررسی رابطه بین هزینه های تحقیق و توسعه و حق الزحمه حسابرسی،چهارمین کنفرانس ملی پژوهش در حسابداری و مدیریت،تهران.
نیک‌بخت، محمدرضا و تنانی، محسن. (1389). آزمون عوامل مؤثر بر حق‌الزحمه حسابرسی صورت‌های مالی. نشریه پژوهش های حسابداری مالی، سال دوم، شماره 2، صص 111-132.
یاری، مهدی؛ محمدرضائی، فخرالدین؛ غلامی جمکرانی، رضا؛ فرجی، امید.(1401). حق‌الزحمه حسابرسی: نقش آیین‌نامه تعیین حق‌الزحمه پایه خدمات حسابرسی. بررسی‌‌های حسابداری و حسابرسی سال بیست و نهم، شماره 1، صص 146-172.
دوره 10، شماره 19
فروردین 1404
صفحه 39-87

  • تاریخ دریافت 07 خرداد 1404
  • تاریخ پذیرش 26 خرداد 1404
  • تاریخ انتشار 16 اردیبهشت 1405